Aramco CEO’su: Küresel Petrol Stokları ‘Ürkütücü Derecede Az’
Suudi Aramco CEO’su Amin Nasser, Pazartesi günü Londra’da düzenlenen Energy Intelligence Forum’da yaptığı konuşmada, dünya petrol piyasasının elindeki stok tamponunun tehlikeli derecede azaldığını söyledi. Nasser’in bu uyarısı, tanker takip firmalarının Hürmüz Boğazı’ndan geçen ham petrol akışının savaş öncesi seviyelere yaklaştığını bildirdiği bir günde geldi — iki veri de birbirini yalanlamıyor, ancak farklı şeyleri anlatıyor.
Nasser’in kendi sözleriyle: “Stok tamponu ürkütücü derecede ince”
Energy Intelligence ve OilPrice.com’un aktardığına göre Nasser, “Sistem zaten zorlanıyor, arz direnç tamponu ürkütücü derecede ince” dedi. Devlet stratejik rezervlerinden yapılacak satışların “tek bir kötü kışı” geçiştirebileceğini ama “uzun vadeli arz sorununu çözemeyeceğini” ekledi. Bu açıklama dikkat çekiciydi, çünkü dünyanın en büyük petrol üreticisi olan Aramco, bu yıl yaşanan kesintilerin — Husilerin Suudi tesislerine düzenlediğini iddia ettiği saldırılar dahil — etkisini genellikle hafife alan bir tutum izlemişti. Nasser bu kez, piyasanın kısa vadeli fiyat hareketlerine odaklanmasının, arz tamponundaki daha ciddi erimeyi gözden kaçırdığı uyarısını yaptı.
İran savaşından bu yana kaybedilen miktar
Forumu aktaran kaynaklara göre Nasser, İran savaşının başlamasından bu yana kaybedilen toplam brüt petrol arzının yaklaşık 3 milyar varile yaklaştığını, bunun büyük kısmının normalde Hürmüz’den geçen ham petrol ve ürünlerin yaklaşık yarısına denk geldiğini belirtti. Yıl başında yaklaşık 10 milyar varil olan ticari stoklar 1 milyar varilin üzerinde eridi; dünya çapında tank ve boru hatlarında kalan yaklaşık 6 milyar varilin de büyük bölümünün piyasaya gerçekte sunulabilir bir fazlalık olmadığını, rafineri ve dağıtım sistemlerinin çalışması için gereken işletme stoku olduğunu savundu.
Bu değerlendirme, TheDailyEnergy.com’un Pazartesi günü erken saatlerde yayınladığı, tanker takip firmalarının Hürmüz’den geçen ham petrol hacimlerinin savaş öncesi seviyelere yaklaştığını aktaran haberle çelişmiyor: boğazdaki tanker trafiğinin toparlanması, aylarca süren düşük akış döneminde eriyen stokları kendiliğinden doldurmuyor.
Suudi Arabistan’ın sigortası: Doğu-Batı Boru Hattı
Nasser, ham petrolü Körfez kıyısından Kızıldeniz’deki Yenbu limanına Hürmüz’ü tamamen atlayarak taşıyabilen Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı Boru Hattı’nın, bu hat olmasaydı Brent fiyatının 200 dolara sıçrayabileceğini öne sürdüğü bir senaryoyu önlediğini söyledi. Hattın kendisi de son zamanlarda bir saldırının hedefi olmuş, ancak Aramco akışı kapasitenin yaklaşık yüzde 80’ine geri getirmiş. Bu durum, Suudi Arabistan’ın onlarca yıldır Hürmüz’ü atlayan altyapıyı stratejik bir güvence olarak neden sürdürdüğünü bir kez daha gösteriyor.
G7’nin stok satışları: Yetişmeye çalışan bir program
Hükümetler de boş durmuyor. G7 ülkeleri 2 Ekim Cuma günü, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) aracılığıyla dört ay boyunca 100 milyon varile kadar stok satışı yapılması konusunda anlaştı; dar boğazdaki motorin piyasası nedeniyle bu satışın ön yüklemeli bir motorin bileşeni de olacak. Bu, daha geniş bir taahhüdün üzerine inşa ediliyor: IEA üyesi ülkeler Mart ayında söz verdikleri 400 milyon varilin 325 milyonunu şimdiye kadar satmış durumda — bu program ABD Stratejik Petrol Rezervi’ni 1982’den bu yana en düşük seviyesine indirdi. Nasser’in Pazartesi günkü mesajının özü, bu satışların gerekli olsa da bir geçiş çözümü olduğu; Hürmüz tamamen yeniden açıldıktan sonra bile stokları kriz öncesi seviyelere getirmenin iki yıla kadar sürebileceği yönündeydi, çünkü üreticiler aynı anda hem mevcut talebi karşılamak hem de stok yenilemek zorunda.
Bir konuşmanın ötesinde neden önemli
Küresel yedek kapasite ve stok seviyeleri, piyasanın şok emicisi gibi çalışır. Bu tampon küçüldüğünde, aynı büyüklükteki bir kesinti — bir tanker alıkoyma, bir boru hattı saldırısı, tek bir rafineri arızası — bir veya iki yıl öncesine göre daha büyük bir fiyat sıçramasına yol açar. Bu da OPEC+’ın Kasım ayı üretimini sabit tutma kararının neden bu kadar dikkatle izlendiğini açıklıyor: grup dışındaki üreticilerin, Nasser’in tarif ettiği tampon daha da küçülürse açığı kapatacak manevra alanı sınırlı. Nasser’in sözleri, Hürmüz’deki sevkiyat hacimlerindeki toparlanma haberinin, piyasanın ne kadar kırılgan kaldığının tam hikâyesini anlatmadığının bir hatırlatıcısı niteliğinde.
Kaynaklar
- Energy Intelligence, “Aramco’s Nasser Says Saudi Capacity Intact, Stocks Hitting ‘Stress Level’,” 5 Ekim 2026 — Energy Intelligence Forum’daki açıklamaların doğrulanması için kullanıldı.
- OilPrice.com, “Aramco CEO Warns Oil Inventories Are ‘Scarily Thin’,” 5 Ekim 2026 — doğrudan alıntılar, stok rakamları, İran savaşı kaynaklı arz kaybı tahmini, Doğu-Batı Boru Hattı detayı ve G7/IEA satış rakamları için kullanıldı.
- TheDailyEnergy.com, “Tanker Trackers Say Hormuz Oil Flows Are Nearing Pre-War Levels,” 5 Ekim 2026 — Hürmüz’deki sevkiyat hacimlerinin eşzamanlı toparlanmasına ilişkin bağlam için kullanıldı.
Temsilî görsel. Fotoğraf: Wilfredor, CC0, via Wikimedia Commons — source