Çin’in Tianwan 7 Reaktörü Minimum Kontrol Edilebilir Güç Seviyesine Ulaştı

Çin’in Jiangsu eyaletindeki Tianwan Nükleer Santrali’nin 7. Ünitesi salı günü minimum kontrol edilebilir güç seviyesine ulaştı; bu, bir reaktörün kalbinin ilk kez kontrollü bir zincirleme reaksiyonu sürdürdüğü devreye alma aşaması. Ünite, Rusya’nın Rosatom şirketi tarafından tedarik edilen III+ Nesil basınçlı su reaktörü tasarımı olan VVER-1200 tipinde çin’in ilk reaktörü; 12 Ağustos’ta 163 yakıt demetinin reaktör çekirdeğine yerleştirilmesiyle başlayan yakıt yükleme sürecinin ardından bu aşamaya geldi.

Minimum kontrol edilebilir güç seviyesi ne anlama geliyor

MKG seviyesine ulaşmak, ticari işletmeye başlamaktan farklı ve daha dar kapsamlı bir aşama. Bu süreçte mühendisler, reaktörün kontrol ve koruma sistemlerinin doğru tepki verdiğini ve çekirdeğin nötron-fizik özelliklerinin tasarım öngörülerine uyduğunu doğrular; ardından güç, önümüzdeki haftalar ve aylar boyunca kademeli olarak tam kapasiteye çıkarılır. Tianwan 7’nin bu yıl içinde ticari işletmeye geçmesi planlanıyor; aynı tasarımdaki 8. Ünite ise 2027’de onu izleyecek. Her iki ünite de henüz tam yükle şebekeye bağlanmadı.

Rus-Çin ortakı bir inşa

Santral, Çin Ulusal Nükleer Kurumu’nun (CNNC) %50, Çin Güç Yatırım Kurumu’nun %30 ve Jiangsu Guoxin Group’un kalan %20 hisseye sahip olduğu bir ortak girişim olan Jiangsu Nuclear Power Corporation tarafından işletiliyor. Rosatom’un mühendislik bölümü VVER-1200 tasarımını tedarik etti ve inşaatı yönetti; bu, Rosatom’un Batı’daki iş hacminin 2022’den bu yana keskin biçimde daralmasına karşın Moskova ile Pekin arasındaki nükleer işbirliğinin genişleyerek sürdüğünü gösteriyor. Rosatom Genel Müdürü Alexey Likhachev, “7. Ünite’deki reaktörün kalbi atmaya başladı” diyerek bu gelişmeyi iki ülkenin nükleer ekipleri arasındaki “en yüksek düzeyde koordinasyon ve verimliliğin” kanıtı olarak nitelendirdi.

Tianwan’ın çin filosundaki büyüyen rolü

Tianwan’ın daha önceki üniteleri Rus ve Çin teknolojisini bir arada barındırıyor: sahadaki ilk reaktörlerin bir kısmı Rus VVER-1000 tasarımına göre inşa edilirken, daha yakın tarihli iki ünite yerli çin teknolojisini kullandı; bu da tesisi hem ithal hem de yerli reaktör hatlarının yan yana çalıştığı çin’deki nadir sahalardan biri haline getiriyor. 7. ve 8. Üniteler ticari işletmeye geçtiğinde, santralın toplam kurulu gücü 9 GWe’yi, yıllık üretimi ise 70 TWh’yi aşacak ve Tianwan dünyanın en büyük nükleer komplekslerinden biri haline gelecek. VVER-1200 üniteleri, aynı sahadaki önceki VVER-1000’lere kıyasla ünite başına daha yüksek güç çıkışı ve ek pasif güvenlik sistemleriyle daha yeni bir reaktör nesli ekliyor.

Çin’in daha geniş nükleer atılımının bir parçası

Bu gelişme, Çin’in büyük basınçlı su reaktörlerinden Hualong One gibi yerli tasarımlara kadar uzanan yeni nükleer kapasiteyi başka hiçbir ülkeden daha hızlı devreye almayı sürdürdüğü bir dönemde geliyor; Hualong One’ın Changjiang’daki 3. ünitesi bu yıl ticari işletmeye geçmişti. Rosatom açısından Tianwan 7 ve 8, Rus devlet nükleer şirketi bazı diğer ihracat pazarlarını zorlaştıran yaptırımlarla uğraşırken bile devam eden uygulama kapasitesinin bir göstergesi olarak en görünür projeleri arasında yer alıyor.

Kaynaklar

• World Nuclear News, “Tianwan 7 brought to minimum controllable power level,” 29 Eylül 2026 — kilometre taşı tarihi, reaktör tipi, devreye alma takvimi, işletmeci ortaklık yapısı, Rosatom Genel Müdürü açıklaması. world-nuclear-news.org
• Rosatom, Genel Müdür Alexey Likhachev’in Tianwan 7 başlangıcına dair açıklaması, Eylül 2026 — gelişmenin resmi teyidi ve nitelendirilmesi. rosatom.ru (World Nuclear News üzerinden)
• World Nuclear News, “Key commissioning tests completed at Tianwan 7,” 2026 — yakıt yükleme tarihi ve başlangıç öncesi test sürecine dair arka plan. wnn.world-nuclear.org

Temsilî görsel. Fotoğraf: Nuclear Regulatory Commission, Public domain, via Wikimedia Commons — source