İspanya-Fransa Arasındaki Biskay Körfezi Elektrik Hattında Tamamlanma Oranı %70’e Ulaştı

İspanya ile Fransa’yı Biskay Körfezi üzerinden bağlayacak yüksek gerilim elektrik nakil hattında tamamlanma oranı %70’e ulaştı. Offshore Energy’nin 30 Ekim tarihli haberine göre projedeki tüm deniz altı kablo bölümleri artık döşenmiş durumda ve İspanya tarafındaki dönüştürücü istasyonunda elektromekanik montaj aşamasına geçildi. Hat devreye girdiğinde iki ülke arasındaki sınır ötesi elektrik alışveriş kapasitesi 2,8 GW’tan 5 GW’a çıkacak.

Deniz Altı Kablo Güzergahı Tamamlandı

Hat, İspanya’nın Bask bölgesindeki Gatika’dan başlayıp Biskay Körfezi’ni geçerek Fransa’da Cubnezais’e ulaşıyor. İspanya tarafında Gatika dönüştürücü istasyonundan Lemoiz kıyısına kadar yaklaşık 13 km’lik yer altı HVDC kablosu döşendi. Deniz altı bölüm iki ayrı yüklenici tarafından iki aşamada tamamlandı: NKT’nin kablo döşeme gemisi Victoria ile Ağustos 2026’da bitirilen 65 km’lik ilk bölüm ve ardından Prysmian’ın gemisi Monna Lisa ile tamamlanan yaklaşık 50 km’lik ikinci bölüm. Her iki aşamanın da bitmesiyle Biskay geçişindeki tüm deniz altı kablo bölümleri artık yerinde.

Proje, İspanya’nın şebeke işletmecisi Red Eléctrica ile Fransız muadili RTE’nin eşit ortaklıkla kurduğu Inelfe şirketi tarafından geliştiriliyor; Inelfe iki ülke arasındaki önceki enterkonnektör projelerinde de görev almıştı.

Birbirine Karıştırılmaması Gereken İki Farklı Maliyet Rakamı

Projeyle ilgili dolaşan maliyet rakamları aslında farklı kapsamları ifade ediyor. Prysmian’ın üstlendiği yaklaşık 800 milyon euroluk sözleşme sadece deniz altı kablonun mühendislik, tedarik, inşaat ve kurulum (EPCI) paketini kapsıyor. Offshore Energy’nin haberinde yer alan yaklaşık 3,1 milyar euroluk toplam proje maliyeti ise dönüştürücü istasyonları, kara üstü kablo bölümleri ve diğer kalemleri de içeriyor. Yani bu iki rakam aynı şeyin rakip tahminleri değil; aynı projenin farklı dilimlerini gösteriyor.

Dönüştürücü İstasyonunda Çalışmalar ve 2028 Hedefi

İspanya tarafında Gatika dönüştürücü istasyonundaki inşaat işleri tamamlandı; deniz altı kablodan gelen doğru akımı şebeke için alternatif akıma çeviren ekipmanların kurulumu, yani elektromekanik montaj aşaması sürüyor. Red Eléctrica’nın Inelfe projesine dair kendi kamuya açık materyalleri, ticari işletmeye alışın 2028 civarında başlamasını işaret ediyor; Ekim ayındaki ilerleme haberi bu takvimi çelişmeden doğruluyor, ancak kendi başına kesin bir devreye alma tarihi vermiyor.

Avrupa Şebekesindeki Bir Boşluğu Dolduruyor

İber Yarımadası, Avrupa elektrik şebekesinin görece zayıf bağlı köşelerinden biri olarak biliniyor; kıtanın geri kalanıyla elektrik alışverişi büyük ölçüde Pireneler üzerinden geçen sınırlı sayıda hat üzerinden yapılıyor. AB’nin CINEA kurumu ve Avrupa Yatırım Bankası tarafından finanse edilen ve “Ortak Çıkar Projesi” statüsündeki Biskay projesi, bu darboğazı hafifletmeyi hedefliyor. Avrupa’nın başka noktalarında da benzer yatırımlar sürüyor: Britanya’da National Grid, Fransa ile bağlantısını sağlayan IFA hattının ömrünü 2050’ye kadar uzatmak için yakın zamanda 400 milyon sterlinlik yatırım kararı aldı; bu da şebeke işletmecilerinin sınır ötesi iletim kapasitesini uzun vadeye bağlama eğiliminin bir parçası.

Kaynaklar

• Offshore Energy, “€3.1 Billion Spain-France Interconnector Is 70% Complete,” 30 Ekim 2026, offshore-energy.biz (tamamlanma oranı, kablo döşeme aşamaları, yükleniciler, dönüştürücü istasyonu durumu, toplam maliyet rakamı)
• Red Eléctrica (ree.es), Inelfe Biskay Körfezi enterkonnektörüne ilişkin kamuya açık proje materyalleri (proje yapısı, 2028 ticari işletme hedefi)

Temsilî görsel. Fotoğraf: Frans Berkelaar, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons — source